A INTELIXENCIA DEFÍNENOS A TODAS AS PERSOAS...SEN EXCLUSIÓNS DE NINGÚN TIPO

A orixe destas palabras nace na lectura do artigo xornalístico, “La maldición de la inteligencia, cuando ser listo se vuelve en tu contra”, publicado en La Voz de Galicia de hoxe, domingo 6 de outubro de 2019, asinado por Andrea Presedo. O tratamento será crítico e explicativo, contrastando as supostas realidades que trata o artigo coa nosa experiencia como docente, que xa entra na súa terceira década.

1º) Non é para nada acertado mesturar o que é propio da intelixencia co que é natural de ser listo. O titular do artigo contén unha falacia por simplificación. Unha simple consulta no diccionario da RAE xa nos informa que non son sinónimas e que, como moito, e non en todos os casos, ‘ser listo’ podería ser unha das demostracións prácticas da intelixencia.

2º) A intelixencia non é algo que determine só a algunhas persoas...A intelixencia defínenos a todos os seres humanos. É consubstancial...sen ningún tipo de exclusións ou segregacións, a pesar da diversidade da súa manifestación. Calquera das 5 primeiras acepcións da RAE manifesta esa natureza humana, diversa na súa execución e aplicación.

3º) Hai unha deliberada ‘sobre-interpretación’ ao redor das etiquetaxes da diferenza. Unha práctica que hoxe conleva unha abusiva medicalización e conduce a un (indebido) tratamento educativo non igualador. De feito, se non se iguala...cáese no risco de segregación interna dentro da aula. Cómpre non perder de vista o real –a diversidade é consubstancial a todo grupo humano- e tender ao necesario: unha educación igualadora, que reduza as desigualdades de partida.

4º) Fanse afirmacións estatísticas sen base científica, ou cando menos o 40% de suposto acoso escolar cara ao alumnado con ‘superdotación’ non está demostrado mais que no recurso ao concepto da autoridade. Non se pode contrastar, ergo, pode ser falso ou errado.

5 º) Hoxe en día cométese o terrible erro de pensar que todo grupo de alumnos e alumnas é homoxéneo e, baixo esa perspectiva, establécese unha especie de comportamento e actitude de ‘normalidade’, onde se marca unha determinada imaxe de sociabilidade que está moi lonxe de ser ‘común’. Así, claro está, esténdese a figura do ‘raro’, do ‘friki’, do ‘asocial’, do ‘solitario’, etc. Ante isto, loxicamente, non produce abraio que os supostos síntomas de acoso dun neno ou nena superdotada coincidan coa definición dun neno ou nena con asperger ou outro trastorno.

6º) Sempre temos a tendencia de practicar a epojé, a dúbida metodolóxica, e neste caso, dubidamos dos supostos éxitos da autora do libro ‘La maldición de la inteligencia’...(Pregunta maliciosa: cantos comprarán o libro despois de ler este artigo de LVG??).

7º) Que significa ser intelixente? Como é posible que esa suposta ‘superdotación’ –en España eufemizada ou tratada como ‘altas capacidades’...que lembra moito a iso de ‘altas prestacións’- sexa diferente entre países? É realmente mensurable nun número a intelixencia?

8º) Non todas as persoas sentimos da mesma forma, nin actuamos ante unha mesma situación de xeito idéntico. Un alumno ou alumna chega á aula cunha maleta de influencias, de desexos, de intereses, de motivacións que obedecen a circunstancias moi diversas. O persoal docente ten que actuar dunha maneira dobre: a) abrindo a maleta, ollar a súa composición para entender ao alumnado; b) pechala e deixala na entrada da aula para ‘conducir fóra dese marco’ ao alumnado, i.e. educar desde un punto de vista etimolóxico.

9º) O acoso escolar non é acoso escolar en función da diferenza, de se un é superdotado, homosexual, lesbiana, asperger, cego, xordo, etc...Non, porque iso suporía un terrible e perigoso reducionismo que, por riba, sería segregador. O acoso escolar pode afectar a todo o alumnado –teña ou non algún tipo de diversidade funcional- e é tarefa do equipo docente prever esas situacións e correxilas no caso de se produciren. O acosador ou acosadora opera desde un gran problema educacional e un complexo de inferioridade e verte a súa xenreira sobre o alumno ou alumna que considera máis feble ou do que coñece a súa febleza (que non ten por que corresponderse cunha diversidade funcional: ser tímido, ou desexar pensar e ler en soidade non son discapacidades, desde logo).

A nosa experiencia como docente, que se alimenta, ademais, da experiencia como alumno –sendo etiquetado como ‘diamante en bruto’, algo absurdo, tanto coma os números actuais de coeficiente intelectual- levounos a coñecer multitude de alumnos e alumnas que sobresaían polos seus excelentes resultados académicos aos que lles engadían, ademais, accións relevantes en materia de deporte, de creación literarias ou musical, de manifestación dunha especial empatía e solidariedade, etc. É iso ser intelixente? Pode ser, pero hai múltiples variables e non todas as persoas teñen que facer un ‘pleno al quince’ en todo...por iso, intelixentes sómolo todas as persoas. A verdadeira complexidade está en sacarlle partido en todos os eidos da vida tanto individual como social. Iso implica, necesariamente, educar tamén nas zonas escuras da vida, na existencia das dificultades, na proliferación do negativo, do rugoso e do áspero cando vivimos en sociedade, pero que temos que ‘convivir’...e, para iso, cómpre respectar ao outro, tal como é.

Cómpre educar tamén na frustración, i.e., non desenvolver unha educación asentada na mentira, senón na verdade dos tempos que corren, que non son os mellores para as persoas....sexan estas superdotadas ou non!!! A perfección debe ser só unha aspiración ética de mellora, nunca un fin dogmático ao que se chega competindo.

PD. Se un fai unha procura na rede sobre o alcance do concepto 'intelixencia' e solicita unha imaxe verá, con tristura,  como existe un terrible predominio do que se denomina 'intelixencia artificial'....Isto nunca debe facernos 'descreer' da consubstancialidade humana da intelixencia...(a capacidade de razonar, de coñecer, comprender e argumentar...)

O ESTADO DA VIVENDA INDIGNA EN FRANCIA

Recén chegada de Francia, o último número de Sciences Humaines (nº 460, abril 2018) ofrécenos dúas informacións que son interesantes. Aquí falarei da primeira, un artigo de Florine Galéron que fai un resumo do último informe da Fundación Abbé-Pierre sobre o estado da condición da vivenda nas poboacións precarizadas (o número 23). 

Como afirman na súa páxina web, esta Fundación estrutura o seu traballo a través de seis comisións todas compartindo a máxima finalidade: analizar o estado da vivenda das persoas máis empobrecidas da sociedade e, en consecuencia, apelar á erradicación das vivendas indignas. 

Ti que sofres, sexas quen sexas, entra, dorme, come, recupera esperanza, aquí querémoste

,

Unha das frases do Abade Pedro é: "Non abonda con emocionarse ante a miseria, cómpre pasar á acción". Unha frase que debera impregnar a actitude dunha sociedade individualista, pasiva, resignada e indiferente ante as situacións de inxustiza social. Saír das emocións do grupo que se considera propio, sair das loitas parciais, para abrazar a loita pola dignidade da condición humana, sexa de onde sexa a persoa.

Na web ofrecen un extracto do dossier sobre a rexión do norte de Francia, Hauts-de-France, e nel apreciamos o que sintetiza o título do artigo: "Cada vez máis vivendas con sobrepoboación en Francia". E é que despois de varias décadas en retroceso, a sobrepoboación habitacional recrudecéuse. Entre o ano 2006 e o 2013 déuse un incremento do 12 por cento, o que significa que 8,6 millóns de persoas en Francia sofren sobrepoboación habitacional. 

Téñase en conta que se fala de sobrepoboación habitacional cando, por exemplo, un irmán e unha irmá de máis de 7 anos non teñen a súa habitación propia, ou cando unha parella ten que durmir na mesma habitación cun neno ou nena. Se hai ausencia de varias habitacións fálase de sobrepoboación acusada. Este feito afectaba a 934 000 persoas en Francia no 2013, un incremento do 17 % en sete anos.

A conquista dun espazo íntimo propio, ter unha habitación para un mesmo, foi unha conquista que avanzou co afortalamento do Estado de Benestar durante os trinta anos que seguiron á segunda guerra mundial. Esta democratización da intimidade, inmensa e minúscula a un tempo como se recolle no artigo, está ameazado en Francia.

Como é de supoñer, este retorno da sobrepoboación afecta en primeiro lugar aos fogares con baixos ingresos (+ 1,6 puntos en sete anos, mentres que se reduciu nun 0,5 % nos fogares con máis ingresos). Falamos do colectivo social máis afectado polas consecuencias da crise-estafa que se iniciou no 2007: un empobrecemento e unha precarización xeralizada que converte en estrutural a desigualdade propia do sistema capitalista.

NO LAIO DA VIDA

Entre onte e hoxe, no laio da vida, asistimos a chamadas duras e severas de que temos que salvar a vida mentres vivimos. E que, por desgraza, perdemos eses minutos que son a vida en feitos que nola reducen. 

Onte un avión que se leva ate 150 proxectos de vida, algúns deles inda incipientes, inda por crear. E doe moito. Será por esta innata capacidade que teño de empatizar que padezo as dores todas. Como se fosen miñas. 

Mariñeiros de Laxe. Traballador de Navantia. Morrer traballando, cando o traballo xa nos vai demoucando as esperanzas de vivir con plenitude, é algo que non desexo. De verdade. 

Pode que sexa un escéptico epicúreo. Mais desexo percibir ese momento fuxidío. E si. Tamén o digo, quero que sexa canto máis tarde mellor...sempre e cando o meu pensamento me siga aturando. 

Non soporto a traxedia da inmediatez. Como a de Pedro Reyes, o cómico amigo, que inda novo quere amolar co seu humor do absurdo nalgunha reencarnación...de existires.

E mentres, no laio da vida, deixamos escapar os minutos que a farían chea, feliz, esperanzada. 

Loitemos por reclamar unha nova forma de sentir a vida. De que o traballo non sexa a hipoteca do noso tempo e das nosas relacións. 

No día a día vexo vidas que non poden vivir o seu tempo, atrapadas entre débedas, obrigas e cadeas. 

Vidas que se afastan dos seus seres queridos porque o seu tempo non lles pertence nesta filosofía capitalista que obriga a que o home e a muller sexan lobos para a muller e o home. 

En tempos de crise, vexo que as solucións todas pasan, non por elevar as nosas aspiracións para termos o suficiente para sermos felices, senón por seguirmos no sendeiro que con anterioridade nos conduciu a esta situación de crise. 

INTERVENCIÓN SOBRE A LEI MORDAZA

Intervención que veño de realizar sobre a chamada Lei Mordaza, que trae o PSdG polo procedemento de urxencia, e á que fixen unha emenda en nome de AGE para que se retire en función do rango de lei que lle queren dar á "devolución en quente".

++++

A aprobación no Congreso dos Deputados da chamada Lei Mordaza representa o ataque máis duro que recibe a nosa democracia. O goberno-títere deseña un aparello lexislativo represor para impedir que a indignación cidadá se manifeste nas rúas.

Unha indignación que ten todo o dereito, avalado pola Constitución Española, a reivindicar e defender os seus dereitos de cidadanía. Sobre todo cando a perda do traballo, os recortes laborais e salariais, a perda de protección social, a corrupción, as estafas das preferentes e dos desafuzamentos, os ataques aos servizos públicos son todos eles motivos que levan á cidadanía galega ás rúas. Está en xogo a democracia.

A Lei Mordaza ataca de forma directa os dereitos de reunión e manifestación pacífica e de manifestación (art. 21 CE), o dereito á folga, o dereito de expresión (art. 20 CE) e o dereito da liberdade de expresión (e asociado a el o de liberdade de prensa) (art. 22 CE), amais do dereito á presunción de inocencia (art. 24 CE).

Os Estados teñen a obriga de respectar, protexer e garantir os dereitos consagrados na Constitución Española, na Declaración de Dereitos Humanos de 1948, no Pacto Internacional de Dereitos Civís e Políticos, no Convenio Europeo para a Protección de Dereitos Humanos e as Liberdades Fundamentais e que mesmo figuran na Carta de Dereitos Fundamentais da Unión Europea.

Comecemos por dicir alto e claro que o concepto de "manifestación autorizada" non existe na Constitución Española. En xaneiro de 2013 a Oficina do Alto Comisionado das Nacións Unidas para os Dereitos Humanos emitiu un informe sobre boas prácticas para garantir a promoción e protección dos dereitos humanos no contexto de protestas pacíficas. A resolución 22/10 do Consello de Dereitos Humanos da ONU, do que España formaba parte, aprobou, sen votación e por unanimidade dita resolución. E aí dise que a participación en protestas pacíficas é unha maneira importante de exercer o dereito á liberdade de reunión pacífica, de asociación, de expresión e participación nos asuntos públicos. E que o requisito de información non pode significar requisito de autorización, xa que o relator especial sinala que non se debe requerir autorización para celebrar unha reunión pacífica. As directrices da OSCE/OIDDH sinalan que mesmo as reunións espontáneas deben ser legais e son mostra dunha democracia saudable. A falta de notificación non debe de ser un pretexto para a disolución automática nin para a imposición de sancións penais ou administrativas.

O equipo de represión desta nova Inquisición en que se volveu o goberno de dereitas, introduciu tamén unha auténtica canallada, digna do racismo institucional levado a cabo pola dereita, tal como conceder a capacidade ás Forzas de Seguridade para rexeitar ás persoas inmigrantes que salten o valo de Ceuta e Melilla. Esta posibilidade, incluida na disposición adicional décima durante o trámite de emendas, supón legalizar as chamadas "devolucións en quente", expresamente prohibidas ate agora, porque as persoas inmigrantes que chegan a territorio do estado español teñen dereito a asistencia letrada e a que se comprobe si son menores ou refuxiados. Esta disposición foi introducida como emenda no Congreso, eludindo os informes preceptivos do Consello Xeneral do Poder Xudicial, o Consello de Estado e o Consello Fiscal.

A arrogancia do ministro do interior, Jorge Hernández, ante as críticas das organizacións pro dereitos humanos, foi propia dun auténtico xenófobo, comportamento indigno nunha democracia real. Persístese en criminalizar ás persoas inmigrantes.

Mañá, 18 de decembro, na cidade da Coruña e de Lugo terán lugar actos reivindicativos en contra destas devolucións en quente da Lei Mordaza, e iso acontecerá no Día Internacional das Persoas Migrantes. Agardo no ter que padecer o indignante bochorno de escoitar ou ver a aqueles que din si a esta Lei Mordaza realizar discursos e pousar con falsidade ante as cámaras.

Coa Lei Mordaza, ademais, a presunción de inocencia estoura xa que, de saída, recíbese unha falta sancionada cunha multa pola autoridade administrativa, polo que as persoas se vén na obriga de demostrar a súa inocencia. Non existe un control xudicial previo. Desprotección da cidadanía ante o abuso.

Ademais, todo o aparello de sancións é un auténtico disparate: 600 euros por non levar DNI; 600 por formar parte dun piquete informativo; 600 por faltarlle o respecto a un axente (art.37); 30.000 euros por manifestarse ante unha sede coma o Parlamento de Galicia; 30.000 euros polo exercicio de informar con veracidade e apoio audiovisual; 30.000 euros por axudar a frear un desafiuzamento (art. 36); ate 600.000 por aqueles que exerzan o dereito á folga en trens, aeroportos, portos, infraestruturas de luz, gas, auga; centrais nucleares; infraestruturas de comunicación (art. 35, e disposición adicional sexta); é unha auténtica barbaridade, un atropelo salvaxe que, mediante a imposición do medo quere mutilar a solidariedade das xentes que se agrupan para impedir a inxustiza social. Por riba, tal como facían os nazis, existirá un Rexistro Central de Infractores, unha auténtica lista negra de activistas (art. 43).

INTERPELANDO AO GOBERNO GALEGO SOBRE A CRECENTE DESIGUALDADE EN GALICIA

 

A DESIGUALDADE É ENFERMIDADE DO SÉCULO XXI

unha das cuestións esenciais para definir cara a onde imos, que sociedade estamos construíndo. Hai mesmo teses académicas centradas ao redor do estudo da esencia do capital, ao longo da historia, e esas teses, como a de Thomas Piketty fala de que o capitalismo produce mecanicamente desigualdades insostibes, arbitrarias, cando a taxa de rendemento do capital supera de modo constante a taxa de crecemento da produción e do ingreso. Mais tamén, desde un enfoque antropolóxico, o profesor norteamericano David Harvey analiza, mediante o método confrontativo da dialéctica as 17 contradicións do capitalismo e resalta como se erixe unha verdade: o que existe sobre a terra debe ser en principio sometido, sempre que sexa tecnicamente posible, á mercantilización, monetización e privatización. A vivenda, a sanidade, os servizos públicos evolucionaron nesa dirección e tamén as actvidade bélicas, as gubernamentais. Un sistema que fai do valor de cambio o amo, e converte en escravo o valor de uso, que converteu en mercadorías ao traballo, á terra e ao propio diñeiro, conduce, inevitablemente, cando se produce a disparidade na posesión desas mercadorías que describe Piketty a unha enorme e inxusta desigualdade. E non hai nada máis claro que todo é froito de decisións políticas, sobre todo desde o dominio do pensamento único neoliberal na década do 70 do século XX. A decisións en materia fiscal e financeira. Decisións que permitiron a acumulación de capital e frearon, cando non liquidaron, a redistribución da riqueza. 

Hoxe, as persoas vémonos confrontadas ao que o filósofo Gómez Pin describe como insoportable: 

"Es simplemente insoportable que la dialéctica trabajo embrutecedor-pavor a perder tal vínculo esclavo se haya convertido en el problema mayor de la existencia" 

DEMOCRACIA – EQUIDADE – XUSTIZA SOCIAL

A METADE DA RENDA MUNDIAL EN MANS DO 1% MÁIS RICO = 110 BILLÓNS DE DÓLARES...65 VECES MÁIS CA O QUE POSÚE A METADE MÁIS EMPOBRECIDA

SECUESTRO DAS INSTITUCIÓNS => REGULARIZACIÓN NORMATIVA OLIGÁRQUICA => DESEÑO ECONÓMICO FINANCEIRO => HISTORIA DUNHA DESPOSESIÓN

- políticas fiscais non redistributivas

- fiscalidade indirecta regresiva

- redución de impostos empresas e rendas elevadas e bonificacións de diverso tipo no imposto de sucesións, no de patrimonio, no de sociedades

- amnistía fiscal 2012

- escasa presión sobre as plusvalías

- conversión das rendas de capital en rendas de aforro que se erguen sobre as rendas do traballo

- mecanismos de enxeñería fiscal permitidos que provocan que a suba de IRPF penalice ás rendas menos favorecidas, xa que a minoría enriquecida leva a cabo estratexias de elusión fiscal (SICAV; entidades de tenencia de valores estranxeiros) e de evasión, que a OCDE inscribe como mecanismos de economía mergullada. Fuxen da súa obriga. Se a isto lle sumamos a elevación dos impostos indirectos de todo tipo coma o IVE, as clases traballadoras son as que sofren as consecuencias das estratexias elusivas e evasivas, que, debido a políticas recesivas, de recorte e austericidas, levan ao empobrecemento xeralizado de traballadores e traballadoras: menos dereitos, menos servizos públicos, menos salario...Unha das consecuencias desta insolidariedade fiscal tolerada e permitida polo goberno é que se segue descapitalizando o fondo de reserva para o pago de pensións (neste novembro retiráronse 8.000 M€ para as pagas extras de Nadal). Outra...que a prestación por desemprego é cobrada só polo 57,31% das persoas en situación de desemprego.

Máis do 40% dos ingresos tributarios do Estado provén do IRPF, e deste o 85% provén do gravame sobre as rendas do traballo; só un 8% deriva das rendas do capital, e un 7% dos beneficios de actividades empresariais e profesionais.

O Consello Económico e Social do Estado a través da Memoria Socio-Económica e Laboral do 2013. A crise acelerou a diverxencia de renda entre os que máis atesouran e os que menos teñen.

Debuxa un mapa da desigualdade que erosiona a nosa democracia en todos os aspectos e que deixa a Galicia ao bordo do acantilado e nun clima pauperizado para a maioría das persoas:

- declive demográfico

- desemprego galopante (novembro...incremento en 4.622)

- emigración

- emprego precario, inestable, temporal

- salarios baixos:

61,1% ingresos inferiores a 15.800 €

= 18,3% (menos de 4.500 €)

= 12,6% (ate 9.000 €)

= 13,5% (entre 9.000 – 13.500 €)

= 16,7% (13.500 – 18.000€)

Mentres, neste noso país, Galicia, as rendas máis altas atesouran o 55% do PIB de Galicia, 30.267 M€ en mans de 7.338 contribuíntes.

A desigualdade só trae máis empobrecemento. Trátase dunha decisión política. E un dos instrumentos máis valiosos para introducir equidade e xustiza social vén da man dos Orzamentos da Xunta de Galicia. Mais, no sexenio austericida, só se incrementaron as dificultades para o acceso a dereitos como sanidade, educación, servizos sociais. Por iso, para AGE non é certo que o orzamento do 2015 sexa un orzamento expansivo, de recuperación. Cando se di que o gasto non financeiro se incrementa nun 0,5% Pen 2015, mais o deflactor do PIB – a variación de prezos- é do 0,6% os recursos diminúen en termos reais. Non hai máis fondos. Hai menos. É nese contexto en que os galegos e galegas, cos datos refictidos máis arriba, han confiar en sañir da crise, da estafa reguladora neoliberal? Non, xa que vostedes renuncian a restaurar a capacidade recadatoria e equitativa do noso sistema fiscal. Cando discutimos sobre o Teito de Gasto para este 2015 xa lle dixemos desde AGE, empregando argumentos do economista Albino Prada que "vostedes prometían un lixeiro alivio fiscal a cambio de esquecerse do estado de benestar, ao que consideran insostible.

Algúns datos poden axudar a entender o clima en que vivimos:

Cando se recuperou no ano 2012 o imposto sobre o patrimonio, o delegado especial da Axencia Tributaria en Galicia, decía que só afectaba a unhas 6.500 persoas, isto é, unicamento a un 12% dos máis de 54.000 que pagaran esa taxa antes de que se retirara o imposto en 2008.Está claro que por esta vía os ingresos se reducen e que se beneficia a quen acumula máis capital. Non resulta aberrante que o mínimo exento estea en Galicia en 700.000 €?

Imposto de sucesións e doazóns: 26,55% menos de recadación entre o 2007 e o 2011, debido a esas bonificacións e deducións que benefician principalmente a grandes atesouradores de patrimonio. A este respecto cómpre quizais darlle a razón a Piketty cando di que a loita de idades (os máis vellos teñen máis ca os novos) non suple a loita de clases, xa que a excesiva concentración de capital se explica sobre todo pola importancia que adquire a herdanza e o seu efecto acumulativo.

Transmisións patrimoniais onerosas: un 59,28% menos entre 2007 e 2011

Actos Xurídicos documentados: un 61% menos entre 2007 e 2011

Mentres no cumio da pirámide social hai privilexiados, cara abaixo, as cousas operan de forma moi distinta. O certo é que hoxe é un soporte esencial a pensión das persoas maiores. Mais estas falecen. E as prestacións por desemprego esgótanse, polo que nos tememos que esteamos preto dunha nova onda de empobrecemento e exclusión social dos menos favorecidos.

O panorama é desolador:

Execucións hipotecarias e desafiuzamentos

incremento da taxa de pobreza dos fogares

empobrecemento xeral: hai que ser máis pobre para ser considerado pobre: 2009: 7.980 €; 2012: 7.355 €

dase un proceso de cronificación da pobreza e da exclusión social: unha desas causas as persoas que levan no paro durante máis dun ano (un 58% no Estado); deles un 35% do total de persoas desempregadas levaba máis de dous anos nesta situación, un 24% máis de 3 anos.

Taxa AROPE de pobreza, case un 22% en Galicia, indo en incremento constante desde o ano 2007, onde se establecía unha porcentaxe 9,82 %. As familias non teñen capacidade para afrontar gastos imprevistos (38%), hai cada vez máis atrancos para chegar a fin de mes (16,6%).

A unha situación xeral de exclusión, hai que engadir a esas persoas que pertencen a un colectivo que sofre o racismo frío da lexislación: referímonos ás persoas migrantes en situación irregular e ás persoas sen teito (preto de 4.000 en Galicia).

Mesmo as persoas migrantes comunitarias teñen serias dificutades para poder acceder á Renda de Inserción de Galicia,xa que se lles pide estaren inscritas no Rexistro Central de Estranxeiros que pide uns criterios económicos incompatibles coa propia demanda de RISGA.

Vivimos no que unha organización como Cáritas denomina "paradoxo da urxencia", posto que este tipo de prestacións están pensadas en principio para cubrir neesidades básicas nun contexto de emerxencia, mais que, paradoxalmente, teñen que agardar meses para poder contar con ese recurso.

A faciana da pobreza afecta de forma máis severa aos nenos e nenas, asi o reflicte Los niños de la recesión. El impacto de la crisis económica en el bienestar infantil en los países ricos, de Unicef.

Nun lustro, entre 2008 e 2013 o maior incremento de pobreza infantil deuse nos países do sur, como España, Grecia e Italia, os que máis e mello aplicaron as receitas austericidas da Troika, xunto cos tres Estados bálticos: as consecuencias: España, Grecia e Letonia teñen máis de un 36% de taxa de pobreza infantil. Hai países como España e Grecia que se sitúan no tercio inferior de todas as dimensións estatísticas analizadas por Unicef, o que sinala a extrema virulencia da crise e o efecto devastador das políticas austericidas do goberno e da Xunta, en materia económica, laboral e salarial, financeira, e de protección social. Os nenos e nenas en situación de pobreza viven atrapados nun ciclo perigoso, non poden escapar da situación do fogar familiar, e viven con ansiedade os problemas de nais e pais. E se falamos da franxa de idade entre 15 e 24 anos entre 2008 e 2013, vemos como se deu un incremento alarmante de desemprego xuvenil: ao redor do 55%. España cunha suba porcentual de máis de 25 puntos.

E mentres...o clube dos máis ricos incrementábase un 13% entre mediados do 2012 e a primeira metade do 2013.

Por iso, preguntámonos se o goberno galego ten previsto empregar as medidas fiscais necesarias, sobre todo as que se refiren ao patrimonio, para avanzar nunha fiscalidade progresiva, redistributiva e máis xusta.

SOBRE A COMPLEMENTARIEDADE DAS ENTIDADES SOCIAIS SEN ÁNIMO DE LUCRO NA PROVISIÓN DE SERVIZOS SOCIAIS

Deixo aquí o que tiña elaborado para falar da moción do PSdG que, na discusión xirou nun pim-pam-pum entre os dous grandes partidos, PP e PSdG, sobre pasado e presente...e a nós preocúpanos o futuro....de aí a emenda que obrigaba a ir nunha liña determinada.

*****

 

O acontecido coa Asociación Galega San Francisco amosa o carácter fondamente insolidario dos xestores do capitalismo, máis preocupados de atender os intereses mercantís, empresariais ca os que atenden a un criterio social.

En primeiro lugar, porque nada, a non ser o desexo de procurar novos nichos de lucro a empresas privadas, nada, repetimos, obriga a lanzar ao puxilato neoliberal a entidades sociais sen ánimo de lucro que atenden a persoas con diversidade funcional mental.

Un puxilato, ademais, coas cartas marcadas en favor do boxeador máis rocoso e brutal dos intereses mercantís, contra o que o corpo social só pode ofrecer unha resistencia indignada cando se abate sobre el o golpe que o quere botar fóra do cuadrilátero.

Permítasenos esta comparación para simbolizar o trato inxusto que recibe unha entidade social sen ánimo de lucro...mais que, no fondo, pode ser moi ben, a que sensación que experimenten todas as entidades sociais...sabedoras de que o seu traballo, agora, é cobizado polo lucro empresarial. Se a decisión inicial non se frea, o perigo é enorme, xa que, mesmo, pode conducir a que as propias entidades ante esta desigual loita se vexan na obriga de desvirtuar o carácter do concepto "sen ánimo de lucro" e de realizar prácticas empresariais para xustificar a súa actividade e poder "competir", o cal sería fondamente antinatura ao noso entender.

Ademais, se ollamos a historia recente deste país entendemos que as persoas afectadas se sintan non só indignadas, senón impotentes cando o trato de quen di representar os intereses do pobo galego é insultante e todo menos dialogante. Iso é o que denuncia unha entidade como FADEMGA, cando menos.

En efecto, a historia recente deste país demostra moi ben como foron as cousas: a administración pública que é quen debe prestar os servizos públicos para garantir os dereitos estatutarios e constitucionais que teñen todas as persoas decidiu ollar para outro lado no tocante ás persoas con diversidade funcional e, en vez de levar a cabo unha sociedade inclusiva desde os servizos públicos optou por delegar, por axudar mediante subvencións e outros acordos a que se lles ofrecese asistencia a estas persoas. E quen ofrecía dita asistencia? Pois as persoas directamente afectadas pola fuxida de responsabilidade da Administración Pública: as familias. Nais e pais de nenos e nenas con diversidade funcional eran os que poñían en pé entidades sociais sen ánimo de lucro para prestar servizos educativos, formativos, laborais, rehabilitadores, terapeúticos, etc.

A administración Pública volvéuse simplemente unha colaboradora, non unha prestadora de servizos públicos para garantir dereitos de cidadanía. E mesmo ignorando as súas funcións inspectoras para comprobar que, en efecto, o diñeiro público se destinaba ao seu fin. AGE o que desexaría, loxicamente, sería iso: que todas as persoas visen os seus dereitos garantidos de forma directa a través dos servizos públicos.

Mais iso, non foi. E, despois de máis de tres décadas nalgún caso, sucede que o persoal que conforma estas entidades sociais sen ánimo de lucro é do máis formado e especializado na atención da diversidade funcional. E a pesar disto, este verán a Xunta decidiu dar un paso máis e lanzar ao puxilato competitivo á unha entidade social sen ánimo de lucro.

Familias, persoal que desenvolve tarefas asistenciais, as propias persoas con diversidade funcional, todos e todas no medio dunha contenda desigual que só pode producir padecemento, inxustizas e moita dor.

Por riba, para nós, de forma totalmente innecesaria se ollamos as normas. AGE ten claro que, de ser externalizada a atención social, esta debe selo a través de entidade sociais sen ánimo de lucro. A Lei 13/2008 de Servizos Sociais de Galicia contén no seu artigo 29.2 a dualidade entre entidades de iniciativa social ou de carácter mercantil para prestar servizos sociais. Mais non di que teñan que ser as de carácter mercantil as que se impoñan.

No artigo 31.1. de dita Lei dise que o cumprimento dos fins das entidades de iniciativa social sen ánimo de lucro se promoverá mediante o outorgamento de subvencións, que serán concedidas atendendo ao interese social dos distintos servizos e produtos, á súa complementariedade coa oferta pública de servizos sociais. No artigo seguinte, no 31.2 exprésase que "por razóns de interese público, debidamente xustificadas, poderanse subscribir convenios singulares con entidades de iniciativa social debidamente autorizadas para a prestación e servizos sociais cando por razóns humanitarias ou de emerxencia social, ou ben cando pola singularidade das características da entidade, a especificidade dos servizos que presta ou a especial vulnerabilidade das persoas usuarias non sexa posible promover a concorrencia pública.

Loxicamente, o caso que temos todo en mente relaciónase de forma directa co expresado no artigo 31.2, hai razóns de interese público, ofrecen singularidade polas propias características da entidade, ofrecen servizos moi específicos e atenden a un colectivo de especial vulnerabilidade.

O ideal para AGE xa o expresamos. A provisión de dereitos de cidadanía a través de servizos públicos. Mais hoxe, a Xunta está desfacendo os lixeiros camiños que se deran, por exemplo, para atender á diversidade dos ritmos de aprendizaxe de nenos e nenas no sistema público da educación en Galicia, mediante profesorado de apoio, medidas específicas para a realización do proceso de ensino e aprendizaxe, mediante recursos para os departamentos de orientación e optando pola escolarización na escola máis próxima á súa residencia. Hoxe, isto, estourou debido ao austericidio. A escola está lonxe de ser inclusiva.

E se falamos dos intinerarios formativos, con titorías como guía para o desenvovemento dun traballo, as cousas inda son peores. As persoas con diversidade funcional con máis de 18 anos só están atopando un espazo propio nas entidades sociais sen ánimo de lucro. Esa é a realidade á que se enfrontan as familias.

Estas, entroutras, foron as razóns que nos levaron a defender a pertinencia dunha Lei de Accesibilidade Universal e Inclusión Social. Para que o que é asistencialismo se volvese garantía de dereitos de cidadanía.

AGE quere un modelo defensor dos dereitos humanos. Mais o PP non quere iso. E no seu afán externalizador vai máis lonxe ca nunca: despois de que con moito esforzo as familias deseñaran a forma más óptima para atender aos seus nenos e nenas, para que recibisen educación, formación, e atención para o desenvolvemento dun traballo, entroutros aspectos; despois de que se investise diñeiro público en adaptar locais e mellorar instalacións; resulta que todo iso queda no esquecemento dunhas instalacións baleiras para que sexa unha empresa privada, con ánimo de lucro a que preste unha atención ... á que, por outra banda, non está preparada en servir como é o caso de Doralresidentes.

Absurdo, desde logo. E que mesmo vai en contra dos mantras da dereita capitalista que nos malgoberna, xa que na Lei 14/2014, de 26 de decembro, de racionalización do sector público autonómico de Galicia dise no artigo 19.2 que a contratación pública atenderá "a racionalización e eficiencia do gasto público", algo que se incumpre de forma escandalosa neste caso. Se non abonda na mente neoliberal a argumentación social, que debera ser a única importante neste caso, que o PP atenda cando menos ás súas propias consignas.

Entendemos o alcance das propostas que realiza o PsdG na moción que debatimos. Non obstante, o que se pide no punto 2 non resolve a cuestión, xa que dalgunha forma permite o puxilato competitivo propio do capitalismo...pois priorizar non significa en absoluto impedir. Que é o que nós queremos. O espírito da nosa emenda é que, coñecendo a realidade do noso país, a iniciativa social na prestación de servizos sociais é unha realidade que debe ser regulada, mais a iniciativa privada non debe ter cabida na prestación de servizos sociais (de aí o uso do verbo impedir).

Como é que obtén o beneficio unha empresa privada: na calidade do servizo que se presta? Na explotación salarial e laboral dos traballadores e traballadoras? Nas dúas cousas ao mesmo tempo e...por riba....cun diñeiro público contante e sonante?

AGE di a isto que non. Non podemos consentir que unha empresa privada se lucre con diñeiro público que debera investirse directamente en provisión de servizos sociais públicos, ou, cando menos, nesas entidades sociais que ofrecen atención social sen ánimo de lucro.

MATAR UN ELEFANTE É ASASINAR A SABEDORÍA

Ganesch, fillo de Shiva e Parvati, é identificado pola tradición hindú co elefante. É un dos 7 tesouros do budismo. Atribúenselle a forza mental e físical, a potencia e a fortaleza para ser o soporte do mundo. É tamén fonte de sorte. E é moi frecuente ver a compañeiros senegaleses vender pequenas figuras de elefante (como a que eu lles adquirín).

Animal lonxevo, na cidade peruana de Pereira, o elefante Chava viviu no seu zoo até os 60 anos de idade, sendo, para as persoas da localidade, un ser que os acompañou desde a primeira infancia até a madurez.

Na cidade italiana de Catania, a Fonte do Elefante domina a súa preciosa Praza do Duomo, e esperta a curiosidade do viaxeiro.

O elefante africano é o animal terrestre máis grande. E padeceron, como padecen as persoas que viven en África o asoballamento das potencias occidentais. África é unha enorme tarta dividida en porcións que todo o mundo (pero sobre todo Europa, EE.UU. e China) se está repartindo.

Algunhas fontes estiman que entre 1979 e 1989, o tráfico noxento do marfil provocou o exterminio duns 600.000 elefantes, pasando a súa poboación de 1.200.000 a 600.000. En 1989 prohibiuse o comercio co marfil, pero seguiron e seguen expostos á caza furtiva.

O elefante africano está en perigo de extinción, segundo a Unión Internacional para a Conservación da Natureza e os Recursos Naturais (UICN). Existen na Convención sobre o Comercio de Especies Ameazadas Fauna e Flora (CITES) dous apéndices: o Apéndice I incorpora a todos os países africanos onde o elefante é unha especie a protexer; e o Apéndice II onde figuran países como Zimbabwe, Bostwana e Namibia. Isto é debido a que estes países figuraban no Apéndice I pero lograran, segundo semella, manter estable a poboación elefante e, como perderan ingresos debido ao cese da caza e do comercio de marfil, protestaron e acadaron que se creara un apéndice II. Por iso estes países seguen comercializando -de forma legal- aos pobres elefantes. E vése que unha das formas é organizar safaris para nostálxicos do colonialismo e amantes das armas.

Os elefantes non naceron en cautiverio, claro. O feito de vivir en áreas restrinxidas, fai que os grupos se reproduzan e medren en espazos reducidos. Por iso é un criterio reducionista pensar que non están en perigo.

Os hábitos colonialistas de safari e caza son, para min que son antimilitarista e pacifista, sinxelamente noxentos. Pagar para matar unha peza é vomitivo. Son 37.000 euros, segundo parece. É repugnante polo feito en si, máis aló de que o paisano en cuestión sexa un monarca e que nos custe ao pobo máis de 8 millóns de euros ao ano manter o seu ritmo de vida.

Que move a unha persoa coller un fusil para matar?  Que repulsiva emoción percorre o seu corpo cando apunta a un animal "preparado" para morrer?

Matar un elefante, así, por deporte, é asasinar a sabedoría.

SOBRE 'CRIADAS Y SEÑORAS': FEMINISMO E LOITA DE CLASES

Teño escoitado de todo en nome do feminismo. De boca de homes, por suposto, pero tamén o escoitei de mulleres de todo tipo. Eu, pola miña formación, penso que hai sempre un conflito de clase social

Esta noite estou vendo a película 'Criadas y señoras', ambientada no segregacionista Mississipi dos Estados Unidos, e férveme literalmente o sangue. 

Experimento moita raiba ao ver cómo maltratan a estas mulleres negras, que fan absolutamente de todo: coidan aos nenos e nenas que deciden ter as mulleres brancas acomodadas,  como as explotan por un salario mínimo durante unha xornada extenuante. E o máis triste é ver como as máis duras e malvadas son as propias mulleres brancas. 

A historia, polos diálogos e situacións, lémbrame ao que tiven ocasión, por tristeza, de escoitar en boca de mulleres galegas acomodadas falando da muller inmigrante que atendía a educación dos seus fillos, que limpaba a súa casa e lle facía o xantar.

No fondo, a película ilustra un relato de explotación, de dominio e sometemento. O Ku Klux Klan, esa secta covarde de racistas brancos, atemoriza á poboación negra porque ousa reclamar dereitos. Nese estado sureño poucos son os que son quen de impoñerse ao veleno do racismo e dos comportamentos segregadores. 

Onde está a liberación da muller neste relato? Existe liberación real da muller cando é outra muller a que oprime e explota? a que denigra e discrimina?

Pero hai esperanza no relato. Chega unha rapaza que estudou na universidade, que traballa para ser xornalista, e que, por iso mesmo,  sae do centro das tradicións e ousa pensar por si mesma comeza a opoñerse ás mulleres do seu grupo. 

Esta muller nova ve aos seres humanos en tanto que tal. E dálle voz ás mulleres. Ter voz é importante, tanto como ser escoitada e comprendida. E o relato úneas. Por iso, como exorcismo liberador, todas as criadas negras deciden contar a súa historia á futura xornalista. Unha historia dura, desgarradora, chea de actos de racismo, e tamén de violencia machista, pois algunhas sofren agresións dos seus compañeiros. Unha historia dura, con moita valentía e resistencia por parte destas mulleres.

Unha historia de feminismo e loita de clases.

POR QUE DICIR QUE AS MALVINAS DEBEN SER DE ARXENTINA É UN "EXABRUPTO"?

Esta pregunta nace despois de ler o artigo "Sean Penn perfecciona su papel de bocazas", que vén hoxe en El País (p. 52) onde se narran, segundo a autora do artigo, declaracións do actor, sendo a última "haber reclamado que devuelvan las Malvinas a Argentina. Es el último episodio en la colección de exabruptos del politizado actor". Resulta interesante deterse nas palabras destacadas en negriña.
a) Bocazas. Que o propio actor se declare bocazas, no sentido de que "he dicho tantas cosas" non debe dar pé a que a autora do artigo lle dedique tan xeneroso cualificativo.
b) Colección de exabruptos. Depende de como se mire. Ou non. Que eu poda dicir que as Malvinas debe ser devolta a Arxentina non é un exabrupto: expresa unha opinión política e inclínase por un dos lados, o que, segundo el, ten a razón da súa parte. Non o di con mala educación, senón coa enerxía do convencemento. A autora do artigo, ao dicir que é un exabrupto, e darlle así a razón aos británicos, semella inclinarse do lado das consecuencias negativas do colonialismo e do imperialismo.
c) Politizado. Dito como de forma pexorativa. Porque estar politizado e ter ideoloxía debe ser algo contrario ao oficio de actor. Vaia tontería! O suxeito, o indivíduo, a persoa é quen é política. O oficio só forma parte dunha definición máis da identidade do seu ser. O artigo afonda na súa vida para tentar atopar as condicións que determinan as súas "cruzadas" (por que darlle ese nome tan relixioso e sanguento ao que é compromiso?).

Isto só nos titulares do artigo. De seguido, xa di que "la diplomacia no parece formar parte del código de conducta del señor embajador itinerante para Haití". Ben. Dicir verdades contrarias ao sistema é contrario á diplomacia. Benvido sexa pois Sean Penn.

"Así es el iracundo y tremendamente atractivo". Vaia análise tan consistente! E logo, pra rebatir a súa opinión política a autora detalla as súas relacións amorosas. Claro. O tema é chegar á súa relación con Fidel Castro e con Hugo Chávez para...desacreditalo? Será por iso que a autora incorpora no momento de aludir á súa amizade con Fidel Castro o seu patrimonio?

En fin, as palabras demostran que teñen vida propia e o seu uso neste artigo, ao mesmo tempo que nos indican como é a imaxe que se nos quere debuxar de Sean Penn, permiten ver cal é orientación política da autora.

DEIXÁDEME SÓ E QUEDADE VÓS COAS MODAS DIXITAIS

Non sei, pero que graza pode ter ollar un acontecemento visual e desexar estar -ao mesmo tempo?- cos ollos nunha pantalla e mesmo cos dedos -imaxino- pra mandar non sei moi ben que ocorrencia?
A observación tranquila, a reflexión medida, a pausa desaparecen. O peor é que en todos os programas alentan esta histeria dixital. Chámanlle participación, se ben, a min, dáme a sensación de que o único que fan é rirse dos que perden o tempo en mandar esas mensaxes espontáneas e poucos pensadas.

Debo ser un dinosaurio. Tanto me ten. Coido que esta moda irreflexiva non me vai coller. Non son xornalista: dixéronme que é o instrumento esencial do novo xornalismo. En fin. Prefiro a investigación. Prefiro a información pensada para non caer no erro debido a unha velocidade que non debera existir. Por iso, deixei de ver os telexornais que viven do formato youtube ou mesmo das opinións "twiteadas".

Quero ver se hai algo de cine e atópome con que a emisión dos Óscar, máis que nunca -e penso que para desagrado de Colubi- vai vivir da moda dixital e dos comentarios de moda. Non soporto esa soleira na que o único que importa é ver de que marca é a roupa e se vai vestido conforme a non sei moi ben que canon.
Xa cambiei de canle. Voltarei unha vez remate toda esta parafernalia. Onde quedou a análise estritamente cinematográfica?

ESCURECEMENTOS

Erguerse un sábado e acoller a rutina aprendida de meu pai en Francia de mercar un xornal, de información seria. Antes, ben antes, era motivo de ledicia compartilo co fumegante café con leite. E deixarse levar polas "verdades", "medio-verdades" e "mentiras" da prensa. Xogar a ver o verdadeiro alcance detrás da faciana da palabra escrita.

Hoxe o ritual é doroso. Xa non é un xogo. Nen sequera se acada a crear unha "mentira". A verdade do capitalismo salvaxe estourou. Levouse por diante a absurda idea de que todos podíamos vivir coma "ricos". Así xurdiu a gran mentira da globalización capitalista.

O euro si, euro non. As decisións contrarias á lóxica, que abafan o poder de recuperación dos traballadores e traballadoras. A absoluta e total carencia de canles laborais serias e estables para os milleiros de mozos e mozas preparados. As acusacións varias e diversas de malversación de diñeiro público. As millonarias cantidades que perciben algúns, de tal forma que insultan aos que, por necesidade, aceptan salarios ínfimos e desexarían seren mileuristas. As permanentes e crecentes expulsións de persoas dos seus fogares, aos que accederan baixo a hipnótica mentira do capitalismo (neste último trimestre máis de 16.300 fogares que se viron roubados e entregados aos donos do capital (a gran banca). Máis traxedias no tráxico camiñar do pobo.

As terras soñadas do capitalismo salvaxe son hoxe terras para a fragmentación, para a desestruturación, para a perda dos elos identitarios que fornecían un espazo de seguridade. Abrir o xornal deixa só unha verdade para o pobo: a imperiosa necesitade de emigrar, de deixar a terra para atoparnos de novo.

Un longo éxodo do chamado primeiro mundo que se suma aos éxodos obrigados por fames, guerras e outras causas que emanan da violación de dereitos humanos....Si, unha viaxe que moitos queren sexa momentánea. Outros, enfurecidos, berran que marchan para non voltar a unha terra mal gobernada, unha terra xa inhóspita, tal como lle sucede ao pobo grego. Marchar para atoparnos, ....pero, atoparémonos? ou cristalizarán as nosas individualidades en feridas permanentes?

Entón, pregunto, como é que moitos sectores sociais prefiren seguir ollando só detrás da densa néboa?

A escura idade que nos fai vivir o capitalismo salvaxe chegará a un punto de non retorno. Só será para ben se o pobo actúa con intelixencia democrática. De non facelo, viviremos escurecidos e pode que para sempre.